3.1.6 Concessies Streek

Concessie Amstelland-Meerlanden

Aanbod ontwikkeling

* Laat de ontwikkeling zien van het aanbod op basis van de afspraken in de Concessie, vergeleken met het basisjaar 2023
**Laat de (geprognotiseerde) gerealiseerde aanbodontwikkeling zien, vergeleken met het basisjaar 2023

De dienstregeling van Connexxion in de Concessie Amstelland-Meerlanden is vanaf 14 december 2025 verder uitgebreid zoals is afgesproken in de herijking van de concessie Amstelland-Meerlanden. Vanuit deze herijking groeit het vervoeraanbod de komende jaren in stappen verder door tot 2029. Figuur 3 laat zien dat het aanbod in 2026 met 7% is gegroeid ten opzichte van basisjaar 2023. Hiermee voldoen vrijwel alle R-net-lijnen weer aan de gewenste hoge frequenties binnen en buiten de spits. Daarnaast is spitslijn 244 (Beverwijk Station via Haarlem – Amsterdam Zuid) verder uitgebreid naar 4x per uur in samenwerking met Connexxion en de provincie Noord-Holland. Met deze verbeteringen wordt het aanbod voor de reiziger binnen en buiten de spits aantrekkelijker. Het (geprognotiseerde) gerealiseerde aanbod voor de jaren 2023 en 2024 is gebaseerd op de daadwerkelijke gerealiseerde cijfers uit de eindafrekening 2023 en 2024. Voor de jaren daarna betreft dit een prognose op basis van het geplande aanbod. Conform de afspraken binnen de concessie daarmee laat figuur 3 zien dat er voor de komende jaren ten opzichte van het basisjaar een groei in aanbod wordt verwacht en dat dit aanbod ook daadwerkelijk op straat wordt gereden.

Uitvoeringskwaliteit

De problemen rondom het materieeltekort zijn helaas nog niet 100% opgelost op basis van de stand op 1 maart 2026. Het materieeltekort is tijdelijk en hangt samen met de geplande en ongeplande vervanging van alle accu's van de 213 elektrische bussen. Ruim de helft van de accu's zijn vervangen. Zo'n 2/3 van de rituitval (circa 2% in de eerste 2 maanden) hangt samen met deze problemen. De verwachting is dat deze problemen in de 2e helft van 2026 zijn opgelost. De niet gereden kilometers worden door de Vervoerregio niet vergoed aan Connexxion. De vervoerder wordt hiervoor gekort op de subsidie.

Omgeving

In de binnenstad van Haarlem is in oktober 2025 30km/uur ingevoerd. Voorafgaand heeft de gemeente Haarlem aanvullende maatregelen genomen om de doorstroming te verbeteren en de rijtijd binnen de eigen gemeente te compenseren. Het is op het moment van schrijven nog onbekend of dit budgetneutraal uitvalt. In april 2026 worden de resultaten van de rijtijdmetingen bekend en wordt deze meegenomen in het Vervoerplan 2027. Het dagelijks bestuur van de Vervoerregio stelt dit Vervoerplan met daarin ook de resultaten van de rijtijdmetingen in Haarlem waarschijnlijk vast bij de DB-vergadering van 1 juli 2026.

27 extra elektrische bussen

In de begroting was aangegeven dat we in 2026 de laatste stappen zouden zetten om de 21 laatste reguliere dieselbussen te vervangen voor 27 elektrische bussen. We hebben hiervoor € 11 miljoen gereserveerd binnen het Ontwikkelfonds ov. De Vervoerregio werkt samen met Connexxion aan de vervanging van deze bussen. Het DB heeft in april hierover een besluit genomen. De nieuwe bussen stromen waarschijnlijk begin 2027 in.

Kidsvrij AML

Het DB van de Vervoerregio heeft 5 maart besloten om vanaf 1 april 2026 een gratis kinderkaartje te introduceren in Amstelland-Meerlanden. Connexxion had dit voorstel gedaan omdat Amstelland-Meerlanden de enige regio in Noord-Holland was zonder kinderkaartje en dat dit vooral in Haarlem voor problemen zorgde waar kinderen op de ene lijn van Connexxion (lijnen die vallen onder de concessie Noord-Holland) wel gratis konden reizen en de andere niet. Vanuit de Vervoerregio wordt hier maximaal € 0,2 miljoen subsidie uit de Bikkergelden voor verleend. Dit past binnen de uitgangspunten van het maatregelenpakket en het daarvoor beschikbare budget.

Concessie Zaanstreek-Waterland

Uitvoeringskwaliteit en aanbod ontwikkeling

* Laat de ontwikkeling van het aanbod zien op basis van de afspraken in de Concessie, vergeleken met het basisjaar 2023
**Laat de (geprognotiseerde) gerealiseerde aanbod ontwikkeling zien, vergeleken met het basisjaar 2023

In de begroting 2026 werd de verwachting uitgesproken dat 2026 in het teken zou staan van het door ontwikkelen en uitbreiden van het aanbod. De verwachting was dat de prestaties van de EBS dusdanig verbeterd zouden zijn, dat er gestuurd kon worden op het aanbieden van het niveau van de bieding per eind 2025.

De prestaties van EBS bleven gedurende 2025 achter op de eerdere verwachting. De verwachting dat eind 2025 gereden zou worden volgens het niveau van de bieding is bijgesteld. De Vervoerregio stuurt op een betrouwbaar netwerk waarbij is besloten opschalingen stapsgewijs in te voeren.

Eind 2025 en begin 2026 werd duidelijk dat de prestaties van EBS sterk verbeterden. De Vervoerregio heeft er daarom mee ingestemd om medio maart 2026 de dienstregeling op te schalen, en daarmee het ov-aanbod in het concessiegebied Zaanstreek-Waterland te vergroten. De opschaling is een stap van 91% naar 95% in vergelijking met het aanbod uit de bieding. Als we het aanbod van EBS in 2026 vergelijken met het basisjaar 2023 (Concessie Zaanstreek & Concessie Waterland), is het aanbod in de Concessie Zaanstreek-Waterland vooralsnog met 19% gegroeid (figuur 4). Daarentegen is de opschaling nog niet op het niveau van de bieding. Ten opzichte van het basisjaar 2023 laat de (geprognotiseerde) gerealiseerde aanbod ontwikkeling in de huidige concessie Zaanstreek-Waterland een toename zien. Tegelijkertijd is deze groei in de praktijk vanaf 2024 niet altijd als zodanig ervaren, doordat factoren zoals uitval en opstartproblemen het daadwerkelijk gereden aanbod op straat hebben beïnvloed. Het (geprognotiseerde) gerealiseerde aanbod voor de jaren 2023 en 2024 is gebaseerd op de daadwerkelijke gerealiseerde cijfers uit de eindafrekening 2023 en 2024. Voor de jaren daarna betreft dit een prognose op basis van het geplande aanbod conform de afspraken binnen de Concessie, de Vervoerregio blijft EBS sturen op het behalen van het geboden niveau. De verwachting is dat Vervoerplan 2027 hier invulling aan gaat geven.

Mobiliteitsmakelaar

Naast de uitvoeringskwaliteit en aanbodontwikkeling focust de Vervoerregio op de inzet van de mobiliteitsmakelaar. De beoogde focus van de Vervoerregio was opgenomen in de begroting 2026.

De mobiliteitsmakelaar is inmiddels gestart bij EBS en houdt zich onder andere bezig met de effecten van evenementen en wegwerkzaamheden op de dienstregeling en omgeving. De Vervoerregio is tevreden dat er tijdig een mobiliteitsmakelaar is aangenomen, zoals aangeboden in de bieding. Een proactieve en verbindende houding is noodzakelijk en dit wordt benadrukt in de contractbeheergesprekken met de vervoerder.

Tot slot is in de begroting 2026 opgenomen dat het busstation Edam een aanpassing nodig heeft. Inmiddels is dit project gestart. Via projectbegeleiding worden de wensen en kaders vanuit de Vervoerregio meegegeven. Daarnaast zijn zowel de gemeenten als EBS nauw betrokken.

Omgeving

De gehele regio Amsterdam blijft te maken hebben met uitzonderlijk veel wegwerkzaamheden. In Zaanstreek-Waterland zijn eind 2025 en begin 2026 verschillende werkzaamheden geweest die wijzigingen in de routes en/of bediende haltes hebben veroorzaakt. De Vervoerregio benadrukt bij EBS dat goed contact met de wegbeheerders van essentieel belang is voor het tijdig aanbieden van passend vervoer. Ook benadrukken we dat goede reizigerscommunicatie noodzakelijk is voor een prettige ervaring van de reis.

In Amsterdam is de snelheid op veel wegen aangepast van 50 naar 30 km/u. Deze snelheidsverlaging wordt ook verder onderzocht door gemeenten uit Zaanstreek-Waterland. De aanpassing in snelheid draagt bij aan verbetering van de verkeersveiligheid, maar kan wel uitdagingen met zich meebrengen voor de snelheid en kosten van de dienstregeling van de bus. De Vervoerregio is actief betrokken bij de gemeenten om de effecten op het openbaar vervoer in kaart te brengen en waar nodig te minimaliseren.

Beheersmaatregelen

Tijdens het contractbeheer-overleg blijft er vanuit de Vervoerregio grote aandacht voor de kwaliteit van de dienstregeling. Zo lang er niet een volledige dienstregeling wordt gereden volgens de bieding, wordt er subsidie ingehouden. Dit bedrag gaat naar het Ontwikkelfonds ov, zodat dit ingezet kan worden voor het openbaar vervoer in de regio.

De kwaliteit van de dienstregeling groeit waardoor er ruimte ontstaat om gesprekken te voeren over andere delen van de offerte. Dit is ook in lijn met de verwachting in de begroting 2026.

Implementatieboete

Vanwege de problematische start van de concessie is er een implementatieboete opgelegd aan EBS. Na consultatie met de adviescommissie Zaanstreek-Waterland is besloten dat het geld niet terugvloeit naar het Ontwikkelfonds ov, maar rechtstreeks ten goede moet komen aan de reizigers in Zaanstreek-Waterland. Hiervoor is een subsidieregeling opgesteld met vastgestelde kaders, deze is vastgesteld door het dagelijks bestuur. Het geld is naar rato verdeeld over de gemeenten in Zaanstreek-Waterland. Er kan tot en met 31 december 2026 een aanvraag ingediend worden bij de Vervoerregio, die deze vervolgens toetst en goedkeurt.

In de eerste 3 maanden van 2026 zijn er twee aanvragen binnengekomen en goedgekeurd, van Oostzaan en Wormerland. De Vervoerregio biedt ondersteuning aan bij de gemeenten voor het vinden van een passende besteding van de beschikbare financiële middelen.

De budgettaire aanpassingen binnen het subprogramma Concessies Streek.

Ontwikkelfonds ov

• In de jaarrekening 2025 zijn onder andere de bedragen voor de eindafrekeningen van Zaanstreek-Waterland en Amstelland Meerlanden over voorgaande jaren doorgeschoven naar 2026. Gezien de definitieve vaststelling van de eindafrekeningen in het tweede kwartaal, is de toevoeging direct aan het ontwikkelfonds toegevoegd. Dit leidt tot een incidentele ophoging van € 2,7 miljoen.
  
  
• Het Ontwikkelfonds ov is geactualiseerd naar aanleiding van de voortgang van de lopende projecten, zoals beschreven in paragraaf 3.1.4 Concessies onder het kopje Ontwikkelfonds ov. Hierdoor wordt het budget voor 2026 incidenteel met € 1,3 miljoen doorgeschoven naar volgende jaren.
  
  
• In 2026 wordt een indexatie toegevoegd aan het Ontwikkelfonds van € 0,2 miljoen

Motie Bikker

• De voorlopige indexatie voor 2026 bedraagt structureel 2,6 %. Daarnaast zorgt het verschil tussen de werkelijke (4,02%) en voorlopige (3,35%) indexatie over 2025 voor een verhoging van structureel 0,67%. In totaal wordt een bedrag van € 0,5 miljoen voor indexatie aan de begroting 2026 van dit subprogramma toegevoegd. Dit wordt gedekt uit de BDU-indexatie.
  
  
• In de begroting 2026 is voorgesteld de SOV korting in 2026 te dekken vanuit het maatregelenpakket Bikker. Dit was voor de concessie Zaanstreek-Waterland nog niet gebeurd voor 2026. Een bedrag van € 2,1 miljoen wordt incidenteel binnen dit subprogramma overgeheveld vanuit de regel Motie Bikker naar de regel concessie Zaanstreek-Waterland.
  
  
• Projecten Publieke mobiliteit, Verlichten personeelstekort, Landelijke en regionale tariefmaatregelen, OV Imago en gebruik en de resterende Reservering voor onvoorzien en ontwikkelingen in motie Bikker zijn doorgeschoven van 2025 naar 2026. Dit is een incidentele verhoging voor een bedrag van € 3,0 miljoen.
  
  
• In de begroting 2026 is de SOV-korting voor de concessie Amstelland Meerlanden ten laste van de Bikkergelden opgenomen. Omdat deze middelen al waren begroot binnen het budget voor Amstelland Meerlanden, wordt het budget voor Motie Bikker met € 1,0 miljoen incidenteel verlaagd.

Amstelland-Meerlanden

• De concessie Amstelland Meerlanden is geïndexeerd met de voorlopige LBI naar prijspeil 2026. Een specificatie van percentages zijn opgenomen in hoofdstuk 3.1.4 Concessies onder het kopje indexaties. De indexatie is een structurele ophoging van € 1,4 miljoen. De dekking komt uit de BDU indexatie.
  
  
• Vanuit de jaarrekening 2025 zijn bedragen voor de concessie Amstelland Meerlanden doorgeschoven naar 2026 met name voor de doorstroom Buitenvelderttunnel, de afwikkeling van de subsidie 2025 en eventuele bonus over 2025. Dit is een incidentele ophoging van € 1,7 miljoen. Definitieve afrekening vindt naar verwachting plaats in 2026.

Zaanstreek-Waterland

• De concessie Zaanstreek-Waterland is geïndexeerd met de voorlopige LBI naar prijspeil 2026. Een specificatie van percentages zijn opgenomen in hoofdstuk 3.1.4 Concessies onder kopje indexaties. De indexatie is een structurele ophoging van € 1,9 miljoen. De dekking komt uit de BDU indexatie.
  
  
• Vanuit 2025 zijn bedragen voor de concessie Zaanstreek-Waterland doorgeschoven naar 2026 met name het deel van de opgelegde implementatie boete dat beschikbaar is voor gemeenten, zoals onder het kopje Implementatieboete op bladzijde 36 is beschreven, dat in 2025 nog niet besteed was. Dit is een incidentele ophoging van € 1,0 miljoen in 2026.
  
  
• In de begroting 2026 is voorgesteld de SOV korting in 2026 te dekken vanuit het maatregelenpakket Bikker. Dit was voor de concessie Zaanstreek-Waterland nog niet gebeurd voor 2026. Een bedrag van € 2,1 miljoen wordt incidenteel binnen dit subprogramma overgeheveld vanuit de regel Motie Bikker naar de regel concessie Zaanstreek-Waterland. Dit heeft geen financieel effect op het totaal van het subprogramma.

De budgettaire aanpassingen tussen de subprogramma’s

Motie Bikker

• Vanuit Motie Bikker wordt een incidenteel een bedrag van € 2,0 miljoen overgeheveld naar subprogramma AMRI. Dit zal in 2027 worden gebruikt voor het project Liften en roltrappen.
  
  
• De Bikkergelden voor de Impuls naar de halte worden toegevoegd aan het subprogramma Investeringsagenda Mobiliteit voor een bedrag van € 1,5 miljoen. Dit is een incidentele budgetverlaging in dit subprogramma.
  
  
• De Bikkergelden voor de Impuls haltetoegankelijkheid worden toegevoegd aan het subprogramma Investeringsagenda Mobiliteit voor een bedrag van €2 miljoen. Dit is een incidentele budgetverlaging in dit subprogramma.
  
  
• Motie Bikker is bijgesteld vanwege de uitname voor de SOV gelden concessie Amsterdam. Deze is bij de betreffende concessie opgenomen. Dit is een incidentele budgetverlaging in dit subprogramma van € 6,6 miljoen.
  
  
• Een incidentele verlaging van € 0,1 miljoen als correctie op in 2025 anders geboekte projectkosten, waardoor deze alsnog ten laste van Motie Bikker worden gebracht.
  
  
• De korting op de BDU-indexatie die het Rijk in 2025 heeft toegepast heeft een structureel effect. In 2026 wordt dit gedekt uit een verlaging van het maatregelenpakket Bikker. Dit is een incidentele verlaging van € 4,2 miljoen.

Ontwikkelfonds

In de jaarrekening 2025 zijn onder andere de bedragen voor de eindafrekeningen voor 2023 en 2024 doorgeschoven naar 2026 voor subprogramma Concessie Amsterdam. In 2025 zijn middelen vanuit concessie Amsterdam doorgeschoven naar het ontwikkelfonds. Gezien de definitieve vaststelling van de eindafrekeningen in het tweede kwartaal, is de toevoeging verwerkt in het Ontwikkelfonds ov. Dit leidt tot een incidentele ophoging van € 10,9 miljoen.